870) بُجوشون bojuكun = بجوشان
871) مَهْك mahk = گياهِ شيرين‏بيان / بوته‏ى گياهِ خودروىِ شيرين بيان، عصاره و جوشانده‏ى ريشه‏ى اين گياه مصرفِ دارويى دارد )شيراز، 148) / )زرقان، 107)
872) پُدُنَك = پونه / پُدُن = پُدُنَك، گياهى علفى، خوشبو، خودرو كه در كِنارِ جوى‏ها مى‏رويد و به‏عنوانِ سبزى مصرف مى‏شود )زَرقان، 38) / پونه، پودنه )سخن، 510) / پونه = پودنه، ازسبزى‏هاى خوراكى )كوچه، ج 834 8) / سبزىِ خوشبو و خوش‏خوراك، اهلىِ آن نعناع است )آموزگار، 137)
873) تيليت = tilit = تريد / كه همان تريد عربى است عبارت است از اين كه نان را ريز و خُرد كرده در آبگوشت و هر چيز مايعى بخيسانند و بخورند )واژه‏ها، 158) / تريت، خيساندن نان در آبگوشت )نيّر، 29) / تريت terit، تليت، تليد، تيليت، تيليد = خُردشده و خيسانده‏ى نان در آشامه‏ئى چون آبگوشت، شير، دوغ. نانى‏كه در آبگوشت يا هر نانخورشِ مايعِ ديگر تَر كرده بخورند )كتابِ كوچه، جلدهاى 9 و 10، صفحاتِ 728 703 460 302 299) / تريت = ريزه كردنِ نان در دوغ، شير، آب‏گوشت و مانندِ آن )معين، 1075) / )سخن، صص 604 و 702) / به عربى ثريد گويد )برهان قاطع، 307) / )گويشِ مردمِ سيرجان، 57) / )عميد، 316) / )فرهنگ سروستان، 583) / تِليت telit خردكردن نان در آبگوشت و آش )فرهنگ كردى، 147) / )جهرم، 290) / خيساندن نان در آبگوشت يا اشكنه يا مايعات ديگر از قبيل شير و دوغ و مانند آن )فرهنگ، 201 و 211) / مرد نان را تريد كرد توى آبدوغ خيار و شروع كرد به هم زدن )تشريفات، 64)
874) اُوبابى‏نَك = آب بابونه / بابونه = گياهى است معروف، بوئيدنِ آن خواب آورد، قوّتِ تمامى در مجامعت )طع، 140) / بابونك )دهخدا، 3360)
875) گُند = به‏معنى خايه و تخم حيوانات و انسان )واژه‏ها، 514) / خايه، خصيه )طع، 1006) / )دشتستانى، 74) / بيضه‏ى انسان يا حيوانِ نَر )جهرم، 326) / تخم شيراز، 135) / )زرقان، 98) / )دهخدا، 17031)
876) دُشْپُل doكpol = دُمَل، كورَك / دُشپُل و دشپيل گرهى است ميانِ گوشت و پوستِ آدمى و حيوانات و به عربى آن را غده خوانند )قاطع، 490) / دُشپُل = دشپيل = )دژ = قلعه + پيل = پيه( )جهرم، 301) / برآمدگى گوشتى، غده‏ى گوشتى )واژه‏ها، 275) / دُشپُت = دُشپُل، غده‏هاى چربىِ زيرِ پوست )سيرجان، 95) / دُشبُل = غده‏اى در زيرِ پوست )فرهنگِ كردى، 226) / )نيّر، 42) / سنگدان، چينه دان، غده‏هاى داخلِ گوشت )سروستان، 586)
877) بِپِلا = به + پِلا = از پالائيدن، پالايش كردن، گرفتن
878) ديگِ ميراثى = ديگى كه به ارث رسيده باشد.
879) كِسِرْگ keserg = گياهى دارويى
880) هَكَل = قارچ )حكمت، 333)
881) بُكُتَه = طالبىِ نارَس، كَركو كشكى
882) دِرْگ = سِفت، نارَس، ميوه‏ى كال
883) ديگر: كاغذى گَر به‏زبون بگذارى / گويدت خيلى رطوبت دارى
884) پى‏زى pizi = مقعد )كوچه، ج 985 7). پِنْد = مَقْعَد )كوچه، ج 699 7) / نشيمن‏گاه، سُرين )شيراز، 43) / نشستگاه )طع، 269) / پيزى )نيّر، 25) قسمتِ داخلى عضله مقعد )جهرم، 283) / )زرقان، 41) / )دهخدا، 5016) / )سروستان، 581)
885) دونُو = دانه + واو. در اين جا مقصود دُمَل است.
886) ديده‏بو = ديده بود، سربرآورده بود، نخستين ميوه‏ى رسيده‏اى كه شخصى بر روىِ درختى به‏ويژه انجير مى‏بيند
887) مَقاطُت = مقعدات
888) بَرفو barfou = برف + واو = نامِ شخص، معمولاً اين نام بر روىِ نوزادى مى‏گذارند كه چون برف سفيد است
889) يكى‏يَم قدِ اِى مَشْ‏بَرفو زده = يكى از همان دانه‏ها هم به قدِ اين مشهدى برفو زده است
890) دِربَنه = دِرمَنه / گياهى است تلخ و خوشبو كه از آن داروها گيرند )آموزگار، 270) / دِربَنَه = نوعى درخت )به گويشِ زردشتيان يزد و كرمان = دِرمَنَه( )كيانى، 201) / دِرِيمه = درمنه = بوته‏اى است خودرو و خوشبو كه مصرفِ دارويى دارد )زرقان، 63) / گياهى كه در گندم‏زار مى‏رويد )سروستان، 586) / دَرَمَه = درمنه‏ى تُركى (worseed) )كُهگيلويه، 48) / گياهى بوته‏اى، خودرو، و پايا از خانواده‏ى كاسنى كه برگ‏ها و گلِ آن معطر است و مصرفِ دارويى دارد )سخن، 1012)
891) خودومونيَه xodumuniya = خودمانى است
892) اِى دواش دِربَنه‏ى خودومونيَه = داروىِ اين بيمارى، درمنه‏ى خودمانى است
893) اِمالَه = ميل دادن، برگردانين، در فارسى به‏معنىِ داخل كردن داروى مايع بوسيله‏ى آلتِ مخصوص در امعاء غلاظ گفته مى‏شود )عميد، 154). آب اماله = مخلوط كردن آب و كف صابون، يا جوشانده‏ى گلِ ختمى، كه براى پاك كردن امعاء به‏وسيله‏ى اماله به‏بيمار تنقيه مى‏شود )كوچه، ج 801 2)
894) رُساق = يكى از روستاهاى نى‏ريز
895) ديگر: از تو اِشبَه ميارى پِشكِلِ بُزى
896) كيچيلاى = كيچيل‏هاى / كچُلَك = گياهى است خودرو و از تيره خرزهره، داراى دانه‏هاى بسيار تلخ و سمى، دانه‏هاى اين گياه‏را با خمير مخلوط و براى كشتنِ سگ يا گرگ ازآن استفاده مى‏كنند. كُچُله هم گفته مى‏شود )زرقان، 85) / كُچُله = ازآن در قديم استفاده‏ى دارويى مى‏شده )شيراز، 119) / كُچَلَه = علفى است مثلِ‏خوشه گندم كه‏خيلى تلخ‏است و سمّى و اگر حيوانى آن‏را بخورد مسموم مى‏شود.ازهمين علف استريكنين استخراج مى‏شود )واژه‏ها، 454) / كُچُلَه = نوعى گياهى سمى )نيّر، 60) / كچوله )معين، 2917) / )دهخدا، 16045) / )عميد، 820)
897) خير xir = )بر وزنِ پير( بلوك خير از دهستان‏هاى استهبان است
898) گَزَىِ gazaey = گزهاىِ، درختچه‏اى است كه در سواحلِ درياچه‏ى بختگان به‏وفور روييده است / گَز = نامِ درختچه‏اى است با ساقه‏هاى تركه مانند و محكم، از آن انواعِ سبدها بافته مى‏شود )زرقان، 97)
899) دوراغ durہq= دوغِ جوشيده كه هنوز به صورتِ كشكِ‏تَر درنيامده است / دوغِ جوشيده شده براى ساختنِ كشك )سروستان، 587)
900) مَشْت = غليظ
901) شب به رويش بينداز
902) توفير towfir = تفاوت، تغيير / در لغت داراى معانى ديگرى است ]زيادكردن، اضافه كردن، افزودن، حقِ كسى را تمام دادن، اندوختنِ مال، كسب كردن، گِرد كردن، بسيار شدن )معين، 1168)] در تداول: تفاوت، فرق، مزيت، تغيير و دگرگونه‏گى )كتابِ كوچه، ج 642 10) / اختلاف )نيّر، 29) / تفاوت )به گويشِ زردشتيان يزد و كرمان = توپير( )كيانى، 198) / تفاوت، فرق، مزيت، جدايى )فرهنگ، 221) / دگرگونگى كارِ من با كارِ فلان، زمين تا آسمان توفير دارد )دهخدا، 6261)
903) روناس = چوبى و گياهى كه با آن چيزى را رنگ كنند )آموزگار، 316)
904) دَسِ دَسْ مينْدازى با بُخورِ ماس = با بخورِ ماست دست به دست مى‏اندازى
905) يَى بَرى yay bari = يك بَرى، نيمه درازكشيده
906) نگاه كنيد به: 2
907) لِتِّى ميدى اَ جُل و پِلاس = به هر چه كه هست از قبيلِ لباس و جُل و پلاس و رختخواب تكيه مى‏دهى / جُل و پلاس = در مقامِ تحقير به لباسِ كهنه‏ى انسان نيز گفته‏مى‏شود )فرهنگ، 246) هرچه جُل و پِلاس، كتاب پاره برايم باقى‏مانده‏بود فروختم )سه‏قطره خون، 137)
908) اَگَه وِزرو vezrou تَه اومد = اگر رعشه زدى
909) سُدوم sodoum = / سُدوم sodum = مأخوذ از سُدُمِ sodomعربى = ريزان )لاروس، 1180) / شروع به‏عرق كردنِ بيمارى كه مبتلا به تب است )جهرم، 307) / صُدوم sodدm = عرق )حكمت، 244)
910) صبا = فردا )سروستان، 590) سوا = فردا )نى‏ريز، 3) / )مأخوذ از صباحِ عربى = فردا( )جهرم، 313)
911) زِنومى zenumi = خوراكى‏هايى از قبيلِ نخود، باقلا و...
912) سَردى = خوراكى‏هايى از قبيلِ ماست، برنج، هندوانه و...
913) لِبْدو lebdou = لحافِ پاره‏پوره
914) تَى tey = برابر، زيرِ
915) لَردى = بيرون )داراب، 176)
916) جايُفتى كَردى jہyofti = بازگشت‏كردى، برگشتى، روىِ جا افتادى. جُيُفت = روىِ جاى افتادن. مريضى كه پس از اندكى بهبودى دوباره به بسترِ بيمارى برميگردد و در حالِ احتضار مى‏ماند.
917) گُرُكِ كسى كَندن gorok = تاب و توانايى از كسى گرفتن )جهرم، 324)
918) گُرُكُ‏ت مى‏كَنَه = از پا درت مى‏آورد
919) نگاه كنيد به: 50
920) كُلَه kola = لانه‏ى مرغ و خروس / = مرغدانى )سروستان، 595) / )دشتستان، 105)
921) قُت = قُد، يك دنده، لجباز / قُد = غد، آدم لجوج و سرسخت )واژه‏ها، 420) / كله شق، زورگو، فتنه‏جو )زرقان، 81)
922) نگاه كنيد به: 62
923) اومد و رفتُ‏ش، اَ بَد پوزى نيس = آمد و رفتش همراه با بداخلاقى و تكبر و غرور نيست
924) بو ناخوشو = )بو + نا + خوش + واو( فردِ زحمت‏كشى كه توان خريد عطر و ادكلن نداشته و بدنش در اثرِ كار و تلاش بوىِ عرق مى‏دهد
925) پيفْ‏پيفْ مى‏كُنَه = دماغش را مى‏گيرد و چهره درهم مى‏كشد و او را از خود مى‏راند
926) كوشْتَرگ kuكtarg، كِليل اَلْمَلَكو kelilaymalaku، اَنْغُزَه anqoza، كِبَرگ kebarg= گياهانِ دارويى
927) بُتُمَرگ botomarg = اَمرِ با نشستن همراه با توهين و تحقير / بِتَمَرگيدن = نشستن به‏فرمانِ تحقيرآميزِ ديگران. نشستن به‏فرمانِ ديگرى در آن‏وقت كه فرمان دهنده خشمگين باشد. كلمه‏ى اهريمنى نشستن، بنشين به‏طورِ نفرين )دهخدا، 6111) / نشستن و خفتن با تحقير و خشونت )فرهنگ، 211) / )زرقان، 47) / )جهرم، 288) / تُمَرگيد = خوابيد )داراب،166) / تِمَرگيدن = نشستن )توهين آميز( )نيّر، 28) / به‏تومرگ، بنشين ]با تحقير و توهين[ )اِوَز، 99) / تُمَرگِده = خوابيدن به حالتِ عدمِ رضايت )لار، 50)
928) مى‏شينَه وقتى شَه گفتى بُتُمَرگ = مى‏نشيند وقتى كه به او گفتى بنشين
929) سَرِ پُى sar e pouy = سرپايى
930) مُسْتَراتون mostarہtدn= مستراح‏اتان، آبريزتان
931) مُسْتَراتون چرا آهك نَدَرَه = در گذشته براى ضدِ عفونى كردنِ آبريزگاه‏ها ازآهك استفاده مى‏كرده‏اند
932) خُورَك xowrak = )شايداز خور = خورشيد + ك كوچكى ( هواگير و روشنايى‏بخشِ سقفِ‏خانه، همانندِ خورك‏هاى سقفِ بازارِ وكيلِ‏شيراز / سوراخِ سقفِ‏اتاق براى راندنِ دود و جريانِ هوا )نيّر، 40) / )سروستان، 586) / )شيراز، 77) / دودكشِ بخارىِ بالاىِ بام در تداولِ مردمِ شيراز )دهخدا، 8860) / )واژه‏ها، 254)
933) گُشْنَه‏شَه، نون ماخا، كَپسول نَماخا = گرسنه‏اش هست، نان مى‏خواهد، قرص و كَپسول نمى‏خواهد
934) كُم = شكم
935) لافو = لحاف + واوِ شناسايى)معرفه(
936) دو سه شاهى‏اش هم‏كه بدهى، برمى‏دارد
937) بيزيت = ويزيت، پولِ ديدارِ با حكيم